تحلیل سیاسی

تغیر روکرد سیاست خارجی دولت ها در بحران کرونا-دکتر رحمتی،مدرس دانشگاه

تغییر رویکرد سیاست خارجی دولت ها برای حل منازعات سیاسی-اجتماعی ناشی از بحران کرونا

 

دامنه نفوذ و گسترش بحران کرونا در ابعاد سیاسی، اقتصادی و اجتماعی رخنه کرده، امنیت بین الملل و امنیت ملی کشورها را تحت شعاع قرار داده و اثرات سوء آن، دگرگونی اقتصادی در جهان را به همراه داشته و تهدیدی برای امنیت بین المللی است. امنیت اقتصادی نقش اساسی درامنیت ملی و امنیت بین المللی دارد. بی ثباتی اقتصادی منجر به بیثباتیهای اجتماعی و سیاسی میشود و دامنه نفوذ آن جامعه را دچار تزلزل می نماید. بحران های اقتصادی سرچشمه ظهور منازعات سیاسی در عرصه بین المللی و عرصه داخلی می گردد. در چنین شرایطی تغییر الگوی رفتاری دولتها و تغییر رویکرد در سیاست خارجی کشور ها در مقابله با تهدیدات برخاسته از محیط بین المللی شکل میگیرد. حل و فصل مشکلات و نابسامانی های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مستلزم اتخاذ تغییر در سیاست خارجی دولت ها جهت تامین منافع ملی و حفظ امنیت بین المللی است. لذا همکاری های بینالمللی و منطقهای جایگزین منازعه و رقابت می شود. در نظام های سیاسی دولت ها تامین منافع ملی و حفظ امنیت بین المللی مهمترین هدف و عامل تعیین کننده عملکرد بازیگران در سیاست داخلی و خارجی است. بنابراین در راستای حفظ و ارتقای امنیت و جلوگیری از تنش های احتمالی تغییر الگوی رفتاری کشورها و تغییر رویکرد در مناسبات با دیگر بازیگران حائز اهمیت است. جنبه فرامرزی بودن تهدیدات امنیتی بحران کرونا بر امنیت اقتصادی در بر جوامع هر چند ضرورت همکاریهای بین المللی را افزایش می دهد، منجر به تقویت ملی گرایی و قطب بندی های جدید جهانی خواهد بود. اگرچه حفظ منافع ملی و امنیت داخلی اولویت اساسی در سیاست داخلی دولت ها است؛ اما تعادل بین رشد اقتصادی و ایجاد امنیت سیاسی نیز لازمه تحقق اهداف خارجی دولت هاست. از اینرو، دولت ها به منظور حفظ امنیت اقتصادی، و پرستیژ بین المللی خواهان تنش زدایی و تقویت همکاریهای اقتصادی-سیاسی در سطوح منطقهای و فرا منطقهای می باشند؛ و همکاری های جدید منطقه ای جایگزین وابستگی متقابل و جهانی شدن می گردد. این تحولات نوعی فرصت برای تغییر رویکرد سیاست خارجی و توسعه سازمانهای همکاری منطقهای و بین المللی است. بر این مبنا، همکاری های منطقه ای و تعامل با دولتها برای حل بحران، عوامل تاثیر گذار بر تغییر نگرش سیاست خارجی کشورها برای حل و فصل منازعات است.

واژگان کلیدی: کرونا، بحران، سیاست خارجی، تهدیدات امنیتی، اقتصاد

__________________________________________________

*فرزانه رحمتی، دکترای روابط بین الملل ،مدرس دانشگاه